NEWSLETTER  

bądź na bieżąco

 

Chcesz być na bieżąco z informacjami o efektywności energetycznej?

Chcesz otrzymywać powiadomienia o dofinansowaniach? 
Chcesz dowiedzieć się więcej o naszych usługach i projektach?

fot.1 - https://www.wwf.pl/aktualnosci/nasze-budynki-podgrzewaja-klimat

Biorąc pod uwagę cały cykl życia, budynki zużywają około 41% energii pierwotnej w Polsce oraz są odpowiedzialne za emisję 38% dwutlenku węgla. Z emisją CO2 z sektora budownictwa powiązany jest w naszym kraju problem złej jakości powietrza, spowodowany w dużej mierze emisją zanieczyszczeń pyłowych z kotłów na paliwa stałe (tak zwanej niskiej emisji). Większość istniejących budynków ma standard energetyczny na poziomie dalekim od poziomu, który będzie obowiązywał dla wszystkich nowych i remontowanych budynków od 2021 roku. Aktualne standardy energetyczne nowych budynków (zdefiniowane przez EP i (EPBD) określający roczne zapotrzebowanie na nieodnawialną energię pierwotną odniesione do jednostki powierzchni, U współczynnik przenikania ciepła przez przegrodę, itp.) opisane są w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury i Budownictwa w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 7 czerwca 2019, poz. 1065) i zostały wyznaczone zgodnie z Dyrektywą w sprawie charakterystyki energetycznej Budynków (EPD) metodą kosztu optymalnego. Powinny być one stopniowo zaostrzane w zależności od zmian relacji cen materiałów i usług do cen energii. Natomiast docelowym, z punktu widzenia osiągnięcia przez Polskę w 2050 roku neutralności klimatycznej, powinien być standard zeroemisyjny budynku, rozumiany jako wartość zero wskaźnika emisji CO2 znajdującego się na świadectwie charakterystyki energetycznej budynku.

Istnieją co najmniej dwie drogi osiągnięcia tak zdefiniowanego standardu zeroemisyjnego budynku. Pierwsza polega na osiągnięciu maksymalnej technicznie możliwej efektywności energetycznej budynku i wytworzeniu reszty potrzebnej energii z OZE w jego granicy bilansowej. Druga – na osiągnięciu efektywnego ekonomicznie standardu efektywności energetycznej budynku i pokryciu zapotrzebowania na energię z zeroemisyjnych sieci ciepłowniczych lub elektroenergetycznych. Widać więc, że osiągnięcie celu neutralności klimatycznej wiąże się z synergicznymi działaniami w innych obszarach gospodarki, szczególnie w sektorze energetycznym.

Potencjał oszczędności energii końcowej w budownictwie jest znaczący. Według Krajowej Agencji Poszanowania Energii (KAPE) wynosi on ponad 155 tys. GWh/rok. W wyniku zmniejszenia zapotrzebowania budynków na energię, możliwe będzie zredukowanie ponad 46 mln ton CO2 i prawie 90 tys. ton pyłów rocznie. (…) Możliwości techniczne pozwalają radykalnie ograniczyć zużycie energii w istniejących budynkach, niezależnie od okresu, w którym były one wznoszone. Koszty poprawy efektywności energetycznej będą różne, w zależności od konkretnych przypadków. Wprowadzenie „głębokiej” termomodernizacji istniejących budynków, pozwoli zmniejszyć zużycie energii o około 35-85%. Wymaga to działań kompleksowych znacznie dalej idących niż dzisiejsza typowa termomodernizacja.
(…)

Optymalizacja zużycia energii ze szczególnym uwzględnieniem ograniczenia zużycia energii pierwotnej, a przy tym również emisji zanieczyszczeń do środowiska, jest jednym z najważniejszych działań Komisji Europejskiej w ramach celów i strategii w dziedzinie klimatu. Promocja i rozwój budownictwa energooszczędnego wpisują się w realizację przyjętych zobowiązań zarówno na poziomie Unii Europejskiej, jak też na poziomie krajowym, określonych m.in. w:

  • unijnym pakiecie klimatyczno-energetycznym do 2020 roku,

  • ramach polityki w zakresie klimatu i energii do roku 2030,

  • dyrektywie 2018/844/UE z dnia 30 maja 2018 roku zmieniającej dyrektywę 2010/31/UE w sprawie charakterystyki energetycznej budynków i dyrektywę 2012/27/UE w sprawie efektywności energetycznej,

  • długoterminowej strategii do roku 2050,

  • Strategii na Rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju,

  • planie na rzecz energii i klimatu,

  • komunikacie Komisji pn. Europejski Zielony Ład.

Kluczowym wyzwaniem w procesie osiągnięcia neutralności klimatycznej budownictwa w Polsce jest więc w pierwszej kolejności odejście od węgla w lokalnych źródłach ciepła. Proces ten należy przeprowadzić najpóźniej do końca 2030 roku. Równolegle należy prowadzić proces dekarbonizacji ciepłownictwa oraz sektora elektroenergetyki, gdyż elektryfikacja ogrzewnictwa będzie odgrywać kluczową rolę w procesie osiągnięcia neutralności klimatycznej.
(…)

Tekst pochodzi z raportu „Zeroemisyjna Polska 2050” z rozdziału Budownictwo, który we współpracy z WWF Polska przygotował przez dr. inż. Arkadiusz Węglarz - Doradca Zarządu KAPE ds. Gospodarki Niskoemisyjnej.

Opracowanie to przedstawia również najważniejsze wyzwania w kluczowych obszarach na drodze do osiągnięcia przez polskie budownictwo neutralności klimatycznej do 2050 roku oraz wskazuje również kluczowe rekomendacje dla Polski w zakresie: 

  • regulacji i zmian prawnych,

  • technologii budowy nowych budynków,

  • technologii modernizacji istniejących budynków,

  • budynkowych i systemowych źródeł ciepła (energii),

  • polityki energetycznej kraju oraz wykorzystania potencjału OZE w budownictwie,

  • koniecznych zmian organizacyjnych i strukturalnych w sektorze publicznym, sektorze prywatnym oraz kwestiach społecznych,

  • kosztów i mechanizmów finansowych.


Z pełną treścią raportu można zapoznać się na stronie:

https://www.wwf.pl/aktualnosci/nasze-budynki-podgrzewaja-klimat 

Ze względu na wdrożenie prawa Unii Europejskiej - dyrektywy Parlamenty Europejskiego i Rady 2018/2002/UE z dnia 11 grudnia 2018 r. zmieniającej dyrektywę 2012/27/UE w sprawie efektywności energetycznej (Dz. U. UE L 328 z 21.12.2018, str. 210) trwają prace legislacyjne nad zmianami w ustawie z dnia 20 maja 2016 r. o efektywności energetycznej (Dz. U. z 2019 r. poz. 545). Proponowane zmiany  mają na celu dostosowanie ustawy o efektywności energetycznej do obecnie obowiązujących przepisów prawa UE w zakresie efektywności energetycznej.


Najważniejsze proponowane zmiany dotyczą następujących zagadnień:

  • Dodanie definicji rozpoczęcia prac przedsięwzięć efektywności energetycznej - celem której jest uregulowanie w ustawie efektu zachęty ocenianego przez Urząd Regulacji Energetyki (daty rozpoczęcia prac przed przedsięwzięciem).

  • Ułatwienie zawierania umów typu EPC dla sektora publicznego poprzez uszczegółowienie i jasne wskazanie, że tego typu umowy nie wpływają na poziom państwowego długu publicznego oraz deficyt sektora finansów publicznych w przypadku, gdy umowa nie wiąże się z wyższym ryzykiem dla podmiotu z którym jest zawierana.

  • Rozszerzenie katalogu podmiotów zobowiązanych w systemie świadectw efektywności energetycznej (tzw. Białych Certyfikatów) poprzez dodanie sektora dystrybucji i sprzedaży paliw ciekłych oraz włączenie sprzedaży gazu na cele nieenergetyczne do wyznaczenia wysokości obowiązku. Celem jest zwiększenie osiąganych oszczędności w celu wypełnienia wyznaczonego w Dyrektywie 2018/2002/UE celu. Na podstawie danych Eurostatu wysokość obowiązku na lata 2021-2030 wyniesie około 559 ktoe/rok.

  • Określenie celu w wysokości sumarycznej nie mniejszej niż 5 500 tys. toe na lata 2021-2030.

  • Możliwość realizacji programów bezzwrotnych zobowiązań przez podmioty zobowiązane.

  • Wprowadzenie środków alternatywnych dla systemu białych certyfikatów (BC), które zdefiniowane zostały jako  programy  i   instrumenty  finansowe dotyczące przedsięwzięć służących poprawie efektywności energetycznej u odbiorcy końcowego,  na których realizację wnioskowano o środki pochodzące z budżetu państwa, budżetu UE oraz środki pochodzące ze źródeł zagranicznych. Środki te muszą być notyfikowane przez Komisję Europejską w Krajowych Planach Energii i Klimatu, w którym ujęte są m.in. Białe Certyfikaty, Fundusz Termomodernizacji i Remontów, Ulga Termomodernizacyjna oraz Rozwój publicznego transportu zbiorowego w miastach.

  • Doregulowanie obowiązku sprawozdawczego URE, TGE i NFOŚiGW
    - NFOŚiGW – przekazywanie ministrowi właściwemu do spraw klimatu sprawozdań o wysokości środków i zaoszczędzonej energii, przeznaczonych na realizację przedsięwzięć służących poprawie efektywności energetycznej, w podziale na rodzaje przedsięwzięcia. Dodatkowo NFOŚiGW będzie obowiązywało przekazywanie informacji o liczbie przeprowadzonych audytów obowiązkowych, liczbie przedsiębiorstw korzystających z systemów zarządzania energią lub zarządzania środowiskowego oraz możliwych do uzyskania oszczędnościach.
    - TGE – monitorowanie cen zbywania świadectw oraz publikowanie na stronie rocznej średnioważonej ceny praw majątkowych.
    - URE – raportowanie oszczędności energii finalnej osiąganej przez każdy podmiot zobowiązany lub podkategorię podmiotów zobowiązanych i sumaryczną oszczędność. URE będzie miało także informować o liczbie wydanych świadectw, wartości umorzonych świadectw oraz wartości oszczędności z tytułu ww. działań.

  • Możliwość zmiany wartości świadectwa efektywności energetycznej po zakończeniu i weryfikacji oszczędności na podstawie audytu powykonawczego. Jednocześnie audyt powykonawczy nie będzie obowiązkowy dla przedsięwzięć, dla których ilość energii nie uległa zmianie i wynosiła poniżej 100 toe/rok.

  • Wprowadzenie wymagań doświadczenia zawodowego wobec audytorów sporządzających audyty do systemu BC, celem podniesienia poziomu merytorycznego składanych wniosków, a co za tym idzie zmniejszenie konieczności korekt.

  • Wprowadzenie centralnego rejestru oszczędności energii finalnej prowadzonego przez NFOŚiGW w formie systemu teleinformatycznego oraz zbierającego następujące dane: dane beneficjenta, rodzaj przedsięwzięcia, kwotę dofinansowania, formę dofinansowania, okres uzyskania oszczędności, ilość oszczędności energii finalnej (toe/rok) oraz datę rozpoczęcia i zakończenia projektu.

  • Dodatkowe zmiany o mniejszym zakresie w tym m.in. o wydłużeniu realizacji obowiązku do 3 lat, o konieczności zawarcia terminu rozpoczęcia i zakończenia przedsięwzięcia we wniosku o wydanie świadectwa efektywności energetycznej czy też wskazanie że możliwa jest oszczędność energii pierwotnej dla przedsięwzięć zrealizowanych u odbiorcy końcowego.


Przedmiotowy projekt  zakłada także wprowadzenie zmian w  ustawie z  dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1387, z późn.zm.), ustawie z  dnia 10 kwietnia 1997 r. –   Prawo energetyczne (Dz. U. z   2020 r.    poz. 833, z późn.zm.) oraz ustawie z  dnia 5   lipca  2018 r. o   krajowym systemie cyberbezpieczeństwa (Dz. U. poz. 1560, z późn. zm.).

Jednocześnie zwracamy uwagę że obecne prace legislacyjne są dopiero na 4 z przewidzianych 14 etapów, zanim projekt ustawy trafi pod obrady Sejmu Rzeczypospolitej. Wszystkie opisane przez nas propozycje modyfikacji ustawy mogą jeszcze ulec zmianie.